Hét verzamelpunt van geologische bezienswaardigheden in Nederland

Locatie

De Sint Pietersberg

De tropische binnenzee die het land hier 70 miljoen jaar geleden bedekte, werd geregeerd door de reusachtige Mosasaurus. Samen met andere jagende sauriƫrs deden zij zich tegoed aan vissen, inktvissen en ammonieten. Een restant dat nog herinnert aan dit oeroude verleden is de Sint Pietersberg, een versneden mergelpakket bij Maastricht.

Restant van een rivierterras

Weinig mensen zullen hem niet kennen, de Sint Pietersberg bij Maastricht. En bijna iedereen kent het gangenstelsel in de kalksteen of mergels in de berg. De Sint Pietersberg ten zuiden van Maastricht is net als de Gulperberg een restant van een terras van de Maas, die zich 800.000 jaar geleden door het mergelpakket insneed. En eigenlijk is het het mooiste terrasrestant in Limburg. De Sint Pietersberg is gevormd als berg doordat aan beide zijden rivieren zich hebben ingesneden. Dit is nu nog te zien aan de twee rivierdalen die langs de berg lopen. Ten oosten ligt het dal van de Maas, ten westen het dal van de Jeker. De berg zelf is opgebouwd uit kalksteen, ook mergel genaamd. Maar op de vlakke top van de berg (110 meter boven NAP) ligt op het kalkgesteente nog een laag Maasgrind, en daar bovenop ligt nog een pakket loess.

Kalksteenwinning in de ENCI-groeve

De mergel dateert uit het Boven Krijt, of beter gezegd: uit het Maastrichtien, waarvan de type localiteit bij de ingang van de ENCI groeve in de wand is vastgelegd. De gesteenten zijn tussen de 71 en 65 miljoen jaar geleden afgezet in een sub-tropische binnenzee. In de Sint Pieterberg zijn door de winning van kalksteen veel fossielen uit het Boven Krijt gevonden. Tot de bekendsten behoren de Mosasaurus die in 1780 is gevonden en Pronathodon saturator (‘Ber’) die in 1998 is gevonden. De winning van kalksteen in de berg door middel van een ondergronds gangenstelsel is begonnen in de 15e eeuw. Uiteindelijk is er een gangenstelsel met een totale lengte van 200 kilometer ontstaan, opgebouwd uit 20.000 afzonderlijke gangen. Door de winning van de kalksteen voor de cementindustrie is er een enorme groeve onstaan in de berg. Enerzijds jammer, maar anderzijds is cement noodzakelijk voor de bouw en hebben we daardoor veel inzicht in het Boven Krijt gekregen.

Zie ook: de Gulperberg en de Kalksteengroeve Winterswijk

 

U kunt hieronder een video over de Pietersberg bekijken uit "Vroege Vogels" van de Vara (27-05-2008).    

Video

Adresgegevens

De Sint Pietersberg

Lichtenbergweg

Maastricht

Google Maps
Route beschrijving

Neem vanaf de A2 de afslag Maastricht/Luik/Gouvernement/Bonnefantenmuseum en ‘wijk12'. De N278 of Prins Bisschopsingel gaat in westelijk richting via de Kennedybrug over de Maas. Volg het bord ‘wijk12', dat u bij het eerste kruispunt met verkeerslichten linksaf stuurt. Hier op de hoek is ook het politiebureau gevestigd. U komt nu in de St. Hubertuslaan. Deze gaat al snel over in de Luikerweg.

 

Rijdt bij de eerste bocht in de Luikerweg rechtdoor, de steile weg omhoog. U volgt de aanduiding Fort Sint Pieter en Chalet Berglust. De Luikerweg volgen tot u niet verder kunt. Aan uw linkerhand is een parkeerplaats. U vervolgt de tocht wandelend; ongeveer 15-20 minuten, over de Zonnebergweg. Aan uw rechterhand is een groot hek. Daarachter ligt de grove al. Bij de bosrand neemt u het grindpad rechts, de Lichtenbergweg. Deze volgen tot het eind.


Hier hebt u een spectaculair overzicht van de groeve. Vergeet uw verrekijker niet. U ziet het gesteente uit het Boven Krijt, verschillende gangen, de Maasafzettingen en de loess.
Links is de Hoeve Lichtenberg. Hierin is het Sint-Pietersmuseum gevestigd met onder andere een expositie van fossielen.