Hét verzamelpunt van geologische bezienswaardigheden in Nederland

Locatie

De Brabantse Wal

Gedurende de verschillende ijstijden stroomden vlechtende rivieren over het koude landschap van Midden- en Zuid Nederland. Hierdoor zijn dikke zandpakketten afgezet, die vanaf het midden van de laatste ijstijd -zo'n 50.000 jaar geleden- door de rivier de Schelde zijn aangesneden. Een markante steilrand in het landschap getuigt hiervan.

Een zigzaggende steilrand

De Brabanste Wal is een opvallende steilrand in west Noord-Brabant die af en toe zigzagt. Het hoge deel bestaat uit oudere Pleistocene rivierzanden afgedekt met een laagje dekzand uit de laatste IJstijd. Dit gebied ligt op 15-20 meter +NAP. Het lage deel ten westen van de steilrand is opgebouwd uit Holocene zeeklei. Dit gebied ligt op circa 1 meter +NAP. De Wal vormt dus een scherpe overgang tussen twee verschillende bodems. De Brabanste Wal loopt vanaf de Belgische grens naar het noorden om bij Kladde (Steenbergen) te verdwijnen, en is dus bijna 30 kilometer lang. De wal heeft bij Hoogerheide zijn grootste hoogte.

Markante landschapsvorm

Vanaf de rug heeft u een mooi uitzicht over het Zeeuwse zeekleigebied. Om de wal goed te kunnen zien kunt u echter het beste een laag standpunt kiezen in de polders. De Brabantse Wal is een steilrand met een zaagtand vorm. De rug slingert een beetje doordat een aantal kleine dalen zich vanaf het hogere gebied in de wal ingesneden hebben. Hierdoor steken hogere delen van de Wal als kapen de lagere vlakte in. Op dergelijke kapen liggen steden als Woensdrecht, Ossendrecht en Bergen op Zoom. De hogere delen van de wal dragen mooie namen als Stoppelbergen, Leemberg, Peeberg, Pottenbergen en Vinkenberg.

Versneden rivierzanden

De Brabantse Wal dankt zijn ontstaan waarschijnlijk aan de Schelde. Deze rivier heeft de steilrand geerodeerd vanaf het midden van de laatste IJstijd. Waarschijnlijk heeft in de periode daarvoor de rivier de Rupel al een eerdere aanzet tot vorming van de Wal gegeven. Gedurende het Holoceen is de wal vooral door kwel, stormen vanuit de Westerschelde en erosie vanuit de zijdalen verder vervormd. Roodgekleurd ijzerhoudend kwelwater vanaf de wal is in de lager gelegen polders overal zichtbaar.

Adresgegevens

De Brabantse Wal

Zouteweg

Hoogerheide

Google Maps
Route beschrijving

De Brabantse Wal is op veel plaatsen te bekijken. Je kunt van tal van plaatsen van boven naar beneden kijken en van het uitzicht genieten. Hier is gekozen voor een blik van beneden naar boven vanaf de ‘Noordpolder van Ossendrecht'. Zo komt de steilrand goed tot zijn recht.


Vanaf de N289 neemt u bij de markante kerk van Hoogerheide de weg linksaf het centrum in. Dit is de Raadhuisstraat Na enkele honderden meters ziet u aan uw linkerhand de weg ‘Onderstal'. Deze gaat u in. Rechts wordt er verwezen naar een parkeerplaats waar u uw auto neer kunt zetten.

 

Deze plek ligt op loopafstand van het uitzicht in de polder (u kunt ook onder het viaduct doorrijden en de auto vervolgens links op de onverharde weg in het gras parkeren). Loop een stukje de polder in. U kunt uw wandeling zo lang maken als u wilt. U krijgt zo een goede indruk van de Brabantse Wal.