De Peelrandbreuk

Locatie

Seismische activiteit in de ondergrond nabij Uden maken dit gebied geologisch erg interessant. Al miljoenen jaren treden er verticale verplaatsingen in de aardkorst op, en dit is nog steeds te zien langs de zogenoemde Peelrandbreuk. De laatste aardbeving is hier waargenomen in 1932.

Beweging in de aardkorst

Hoewel we graag willen dat de bodem stabiel is, treden er overal bewegingen in de bodem op. Meestal echter heel erg langzaam en is er weinig van te zien. Bij Uden is dat anders. Vlak ten westen van de stad ligt de Peelrandbreuk. Dit is de breuk die de begrenzing vormt tussen een overwegend dalend gebied (de Centrale of Roerdal Slenk) en een overwegend stijgend gebied (de Peelhorst). De Peelrandbreuk is al miljoenen jaren actief. Dat wil zeggen dat er tot op heden al miljoenen jaren regelmatig verplaatsingen langs de breuk optreden.

De breuklijn

De Peelrandbreuk bij Uden is op twee manieren zichtbaar. In de eerste plaats is er een hoogteverschil van een paar meter tussen het hoge gedeelte (de horst) en het lage gedeelte (de slenk). Doordat de ondergrond voor een groot gedeelte uit zand bestaat is het hoogteverschil vereffend. Daarbij komt dat er dekzand over de breuk is afgezet waardoor het hoogteverschil nog meer wordt verdoezeld. Toch blijft het goed zichtbaar.

Wijst

Een ander verschijnsel waardoor de breuklijn goed zichtbaar is in dit gebied is het voorkomen van wijst. Dat wil zeggen dat, in tegenstelling tot wat je zou verwachten, de hogere delen op de horst nat zijn, en de lagere delen ernaast droog. Dat heeft te maken met het feit dat het vrijwel verticale breukvlak verkit is met klei en ijzerverbindingen. Hierdoor kan het grondwater dat van de hogere Peelhorst in het zuiden afkomt niet naar de lagere delen naast de Peelrandbreuk wegstromen. Zo ontstaat een drassige zone op de hogere delen van de breuk die vooral zichtbaar wordt door verschil in vegetatie tussen de natte en de droge dalen. In sloten naast de breuk is vaak een roodkleuring als gevolg van de ijzerverbindingen te zien. De wijstverschijnselen bij Uden zijn door de Provincie Noord-Brabant tot Aardkundig Monument benoemd.

Zie ook; De Meinweg

Adresgegevens

Deze Geologische locatie heeft geen adresgegevens

Google Maps

Route beschrijving

Vanaf de A50 komend neemt u de afslag Uden Noord (afslag 14). Vanaf hier richting Vorstenbosch nemen. Via de Karperdijk rijdt u naar Bedaf. Hier slaat u rechtsaf de Schansweg in. Er staan hier ook verwijzingen naar het Udens Pannenkoekenhuis/ Gasterij De Pier/ Hullie Speelboerderij.

De naam van de Schansweg verandert nu in Canadasweg. Na De Gasterij is er een flauwe bocht naar rechts. Aan uw linkerhand, tegen de bosrand, is een parkeerplaats. Om bij de wijstgronden en de Peelrandbreuk te komen, neemt u het pad aan de overkant van de weg bij de picknick tafel. Volg de blauwe routepaaltjes en u komt vanzelf bij de wijstgronden.